Η ύπαρξη καθεστώτος συνιδιοκτησίας σε ένα ακίνητο μπορεί να δημιουργήσει ζητήματα τόσο αναφορικά με την κοινή χρήση ή εκμετάλλευση όσο και σε περίπτωση που κάποιος από τους συνιδιοκτήτες επιθυμεί να πωλήσει το ακίνητο, ενώ οι λοιποί συνιδιοκτήτες αρνούνται, οπότε κρίνεται απαραίτητη η άσκηση αγωγής διανομής. Λόγω του χρόνου που απαιτείται μέχρι την έκδοση τελεσίδικης αποφάσεως επί της αγωγής, συστήνεται να γίνει προσπάθεια εξωδικαστικής διανομής με στόχο την εκούσια διανομή ή την από κοινού εκούσια πώληση του ακινήτου.
Αγωγή διανομής
Εφόσον η κυριότητα ενός ακινήτου ανήκει σε περισσότερα του ενός πρόσωπα, τότε γίνεται λόγος για συγκυριότητα και κάθε συγκύριος έχει εξ αδιαιρέτου μερίδιο επί του ακινήτου. Έκαστος εκ των συγκυρίων έχει δικαίωμα να κάνει χρήση του κοινού ακινήτου, εφόσον αυτή δεν εμποδίζει την χρήση των υπολοίπων. Στην περίπτωση που η διανομή των κοινών πραγμάτων δεν μπορεί να επιτευχθεί με κοινή συμφωνία των κοινωνών, οποιοσδήποτε από αυτούς μπορεί να προσφύγει στο δικαστήριο, ανεξάρτητα από το ποσοστό που κατέχει και να ζητήσει τη δικαστική διανομή του ακινήτου. Ρητέον ότι το δικαίωμα για διανομή ακινήτου δεν παραγράφεται, μπορεί να ασκηθεί οποτεδήποτε. Η λύση της κοινωνίας μπορεί να γίνει με δύο τρόπους: είτε με αυτούσια διανομή είτε με πλειστηριασμό και διανομή του εκπλειστηριάσματος.
Αυτούσια διανομή
Η διανομή είναι αυτούσια εάν αυτό είναι δυνατό και εάν επιτρέπεται από τους πολεοδομικούς κανόνες. Μπορεί δηλαδή να κατατμηθεί – διαχωριστεί δικαστικά οικόπεδο ή αγροτεμάχιο ή κατοικία και να δημιουργηθούν δύο ή περισσότερες ανεξάρτητες διαδικασίες, εφόσον δεν παραβιάζονται με αυτήν την κατάτμηση πολεοδομικοί κανόνες και συνεπώς είναι εφικτή, όπως λ.χ. χωρισμός ενός οικοπέδου που ανήκει σε δύο συνιδιοκτήτες σε δύο άρτια τμήματα.
Πώληση με πλειστηριασμό
Στην περίπτωση αυτή η διανομή ακινήτου μπορεί να είναι πώληση με πλειστηριασμό και διανομή του εκπλειστηριάσματος, δηλαδή των χρημάτων, αναλόγως της μερίδας (ποσοστού) κάθε συγκυρίου, όταν η αυτούσια διανομή δεν είναι δυνατή. Ενδιαφέρον προκαλεί το ζήτημα όπου ο ένας συγκύριος ασκεί αγωγή διανομής κατά των λοιπών συγκυρίων, ζητώντας τη διανομή με πλειστηριασμό, όμως κάποιος από τους άλλους συγκυρίους ζητά από το δικαστήριο την αυτούσια διανομή, εφόσον αυτή είναι δυνατή. Η κρίση αυτή αυτή ανήκει στην κυριαρχική εξουσία του δικαστηρίου. Κρίσιμο στοιχείο για τη δικαστική απόφαση αποτελεί η εξυπηρέτηση του συμφέροντος των συγκυριών (κοινωνών).

