Συναλλαγές ΑΕ με συνδεδεμένα μέρη

Στις Ανώνυμες Εταιρείας  υπάρχουν πρόσωπα τα οποία εκ της  θέσης τους έχουν την δυνατότητα να επηρεάσουν  καταλυτικά πάσα συναλλαγή της εταιρείας κατά τρόπο ώστε να επωφεληθούν τα δικά τους συμφέροντα (self-dealing),  θέτοντας μάλιστα κάποιες φορές (αν όχι τις περισσότερες ) το εταιρικό συμφέρον εν ευρεία έννοια . Για παράδειγμα η σύναψη συμφωνίας περι εκμίσθωσης ακινήτου της εταιρείας  ,με τον ορισμό μισθίου ιδιαιτέρως χαμηλό και εκτός συναλλακτικής πραγματικότητας σε συνδεδεμένο μέλος ,μετα βεβαιότητας δεν εξυπηρετεί το εταιρικό συμφέρον και θέτει σε κίνδυνο ακόμη και τη βιωσιμότητα της ίδιας της εταιρείας . Ομοίως και η μεταφορά περιουσιακών στοιχείων της εταιρείας από πρόσωπα της διοίκησης, τα οποία κατεξοχήν βρίσκονται σε θέση να λαμβάνουν αποφάσεις για την Α.Ε. ή από μεγαλομέτοχο ,ο οποίος  διαθέτει  επιρροή στη διοίκηση.  Ο κίνδυνος βρίσκεται ακριβώς στο ενδεχόμενο οι όροι υπό τους οποίους συνάπτονται οι εν λόγω συμβάσεις να μη διέπονται από την αρχή των πραγματικών συνθηκών της αγοράς (arm’s length principle). Οι αθέμιτες αυτές πρακτικές γίνονται αποκλειστικά προς όφελος μελών (στις περισσότερες περιπτώσεις των μελών της οικογένειας τους ) συνδεδεμένων με την εταιρεία. Προς αποφυγή λοιπόν τέτοιων  καταχρηστικών πρακτικών  εις βάρος της εταιρείας με απόρροια  τη ζημία των υπολοίπων μετόχων  και  τρίτων ,( πιστωτές κλπ)  ενσωματώθηκε στο ελληνικό δίκαιο το άρθρο 9γ της Οδηγίας 2007/36 της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως τροποποιήθηκε με την 2017/828 αντίστοιχη Οδηγία, η οποία καθορίζει προϋποθέσεις για την άσκηση ορισμένων δικαιωμάτων των μετόχων που κατέχουν δικαίωμα ψήφου σε Γενικές Συνελεύσεις εταιρειών που έχουν την καταστατική έδρα τους σε κράτος μέλος και οι μετοχές των οποίων έχουν εισαχθεί προς διαπραγμάτευση σε οργανωμένη αγορά εγκατεστημένη ή λειτουργούσα σε κράτος μέλος. Παρόλο που η Οδηγία 2007/36 έχει καταρχάς εφαρμογή σε εταιρείες δημοσίου ενδιαφέροντος, εντούτοις το νέο ελληνικό εταιρικό δίκαιο υιοθετεί στοιχεία της Οδηγίας, τα οποία έχουν εφαρμογή και σε Α.Ε. οι οποίες δεν είναι δημοσίου ενδιαφέροντος.Οι νέες ρυθμίσεις περιέχονται στις διατάξεις των άρθρων 99  έως 101 ν. Σύμφωνα με τις αρτιγέννητες διατάξεις απαραίτητη προϋπόθεση για τη σύναψη σύμβασης της εταιρίας με ένα από τα παραπάνω πρόσωπα  αποτελεί η χορήγηση σχετικής άδειας από το αρμόδιο για αυτό, εταιρικό όργανο.

Συγκεκριμένα, ως στενό μέλος οικογένειας (close family member) ενός προσώπου νοείται το μέλος της οικογένειάς του, που μπορεί να αναμένεται ότι επηρεάζει ή επηρεάζεται από το πρόσωπο αυτό κατά την ενασχόλησή του με την οντότητα και δη  ο/η σύζυγος ή ο/η σύντροφος με τον/την οποίο/α συγκατοικεί το πρόσωπο, ανιόντες ή κατιόντες συγγενών, του προσώπου ή του/της συζύγου του/της ή του/της συντρόφου του/της, με τον/την οποίο/α συγκατοικεί το πρόσωπο.

Ρητέον ότι στο καταστατικό της εταιρείας δύναται να επεκτείνει το εύρος των προσώπων για τα οποία εφαρμόζονται οι διατάξεις των άρθρων 99-101.

Στην παρ. 3 του άρθρου 99 εισάγονται εξαιρέσεις από τον παραπάνω  ,ιδίως ως προς το πλαίσιο των ορίων των  τρεχουσών  συναλλαγών της εταιρείας . Ως τρέχουσες συναλλαγές νοούνται εκείνες που είναι συνήθεις σε σχέση με τις εργασίες και το αντικείμενο της επιχειρηματικής δραστηριότητας της εταιρείας, ως προς το είδος και το μέγεθός τους, και συνάπτονται με τους συνήθεις όρους της αγοράς.